07262017sri
Last updatesub, 22 jul 2017 6pm

fast2top

 

U fokusu

Za Nikolu Teslu zna cijeli svijet, a malo ko o njegovim sestrama i njihovim nasljednicima

Teslini roditelji Milutin i Georgina su, osim njega, imali sina Daneta i ćerke Angelinu i Milicu - Milku, koje su bile starije od Nikole, i Maricu, najmlađe dijete u porodici. Dane je poginuo pri padu s konja kad je Nikola imao pet godina, a ovo je priča o tri sestre Nikole Tesle i njihovim životnim putevima

Nikola Tesla

Desetog jula 1856. godine, u Smiljanu u Lici, u porodici pravoslavnog sveštenika Milutina, rođen je Nikola Tesla, jedan od najpoznatijih svjetskih pronalazača i naučnika. I dok se o njemu mnogo toga zna, životni putevi članova njegove porodice mnogo su manje poznati.

Teslini roditelji Milutin i Georgina su, osim njega, imali sina Daneta i ćerke Angelinu i Milicu - Milku, koje su bile starije od Nikole, i Maricu, najmlađe dijete u porodici. Dane je poginuo pri padu s konja kad je Nikola imao pet godina, a ovo je priča o tri sestre Nikole Tesle i njihovim životnim putevima.

Sve tri rođene sestre Nikole Tesle su bile kasnije udate za lokalne sveštenike. 

MILKA TESLA

Najstarija sestra Milka se rodila u Senju neutvrđenog datuma. Najprije se udala za Voju (Vukašina) Glumičića koji je preminuo krajem 1892. godine. Sa njim je imala ćerku Ginu, a ostalo je zabilježeno i da im je brak bio veoma loš.

Teslina sestra Milka

Nakon Vukašinove smrti se preudala, što u njihovoj patrijarhalnoj porodici nije bilo lijepo primljeno.

PORODICA MARICE TESLA

Marica Tesla, udata Kosanović, imala je talenat za matematiku, navodno je govorila četiri svjetska jezika, a znala je desetine hiljada stihova iz svjetske književnosti. Bila je dopisnik nekoliko listova - Srbobrana u Zagrebu, Branka, Budapester Tagblama… čime je nastavila porodičnu tradiciju oca Milutina Tesle, koji je takođe bio honarni dopisnik iz Like nekoliko austrijskih, novosadskih i drugih novina.

Sačuvana su pisma koje je bratu Nikoli slala iz Sušaka i Rijeke, gdje joj je suprug Nikola dobio parohiju, a u kojima ga je obavještavala o uspješnom školovanju svoje četvorice sinova. U ime brata Nikole prisustvovala je svečanoj akademiji, 28. maja 1936. godine, na Kolarčevom univerzitetu u Beogradu povodom osamdesetog rođendana Nikole Tesle.

Marica je umrla u osamdesetoj godini i sahranjena u Zagrebu 1938. godine.

Njen sin Milutin Kosanović, doktor medicine, ubrzo po diplomiranju, 1912. godine, kada su počeli Balkanski ratovi, postao je srpski dobrovoljac, vojni ljekar. Po povratku iz ratova Milutin je bio hirurg u bolnici u Ogulinu. Nesebično je pomagao siromašnima.

Teslina sestra Marica

Najmlađi Maričin sin, Sava Kosanović, doktorirao je pravo u Budimpešti. On je kasnije bio generalni sekretar Samostalne demokratske stranke Svetozara Pribićevića i u tri navrata poslanik. Otišao je sa Pribićevićem u emigraciju.

Jula 1944. postao je ministar u privremenoj vladi Ivana Šubašića, a zatim u prvoj vladi maršala Tita od 7. marta 1945. Bio je član Predsjedništva Narodnog fronta Jugoslavije i Prezidijuma Narodne skupštine. Nakon rata, od 1948. do 1950. godine je bio ambasador FNRJ u Vašingtonu i ministar informisanja.

Sava Kosanović, kao jedini nasljednik Tesle u SAD, odlučio je da se zaostavština njegovog ujaka prenese u Beograd, nakon čega je osnovan Muzej Nikole Tesle, ustanove koja sada pripada svjetskoj kulturnoj zaostavštini.

U svojim uspomenama Sava Kosanović je zapisao: “Kada sam 7. januara 1943. ujutro ušao u Teslinu sobu, s jednim bliskim prijateljem, Tesla je ležao mrtav. Još mršaviji i bleđi, malo zgrčen, sa zaleđenim sažaljivim izrazom, gotovo osmjehom na licu. Na velikom okruglom stolu stajala je jedna otvorena metalna kutija, kakvih je mnogo imao, sa pismima i izvučenom slikom, posljednjom Teslinom, u grupi posjetilaca 1942. godine".

ANGELINA TESLA I NJENA PORODICA

Treća Nikolina rođena sestra Angelina Tesla, udata Trbojević, bila je supruga prote Nikole Trbojevića. Vjenčali su se u Metku kod Gospića. Imali su petoro djece - Uroša, Petra, Nikolu, Maricu i Milicu. Svi su završili fakultete, a četvoro su postali doktori nauka.

Teslina sestra Angelina

Angelina je umrla u Kistanjama, u sjevernoj Dalmaciji, gde je sa suprugom, penzionisanim protom, provela posljednje godine života kod ćerke Marice i njenog supruga, bogatog kistanjskog trgovca Nike Jankovića.

Angelinin sin Petar, u monaštvu Petronije, nakon monašenja je živio u Šišatovcu na Fruškoj gori, a postao je i arhimandrit tog manastira. Petronije se, što je takođe bila porodična tradicija, dopisivao s ujakom Nikolom Teslom, ali su pisma koja su bila sačuvana u manastirskoj biblioteci izgorjela u vrijeme Drugog svjetskog rata.

Prije toga, ostalo je zabilježeno na papiru da je Nikola Tesla od svog brata od tetke tražio da molitvom pomogne "njegovom praznom srcu", a Petronije se sa drugim šišatovačkim kaluđerima neprestano molio za ozdravljenje Nikoline duše.

Petronije je u Prvom svjetskom ratu manastir pretvorio u sirotinjski dom, izučavao je život crkve, tražio liturgijsku obnovu, a navodno se zalagao da se služba obavlja i na mađarskom jeziku. Pravo je studirao u Budimpešti, 1906. je doktorirao teologiju, a tri godine kasnije i pravo.

Petrov brat Nikola, poznatiji u Americi i literaturi kao Nikolas Terbo, pokazao je da, ne samo zbog imena, ima najviše talenta za tehniku od svih Teslinih rođaka. Završio je gimnaziju u Budimpešti i 1911. u tom gradu diplomirao na tehničkom fakultetu.

Vilijem Terbo

Nikola, koji je i likom podsjećao na ujaka, a u SAD je otišao tridesetak godina poslije Tesle. Taj matematičar i priznati pronalazač ostvario je u Americi i u Evropi više od 120 patenata, najveći broj u automobilskoj industriji. Poslije rata bio je profesor praktične nastave na Lorens institutu za tehnologiju u Detroitu.

Prema navodima njegovog sina Vilijema Terboa, dvojica Nikola imali su nesporazum, jer je stariji Tesla bio bez finansijskog pokrića za svoje pronalaske i nekoliko puta je potpuno bankrotirao. Terbo je investirao novac u neke ujakove projekte u vezi sa automobilima, ali je Tesla to potrošio u druge svrhe.

Vilijem Terbo je danas počasni predsjednik, a jedno vrijeme je bio izvršni direktor Teslinog društva u SAD.

Izvor: Dnevno.rs

  • Najnovije

  • Najcitanije

Video dana

Currency Converter



VIC NEDELJE

    Kako doživjeti stotu      
    Kako doživjeti stotu

    Jedna žena traži nešto po dnevnom boravku. Nakon pola sata, vidljivo nervozna, obraća se svom suprugu koji čita novine:

    - Dragi, da li si vidio moju knjigu?

    - Koji je naslov?

    - "Kako doživjeti stotu"

    - Ah da, sada se sjećam. Jučer sam je bacio u smeće.

    - Ali zašto?

    Read more...